Xung đột Iran đẩy giá cước vận tải container tuyến châu Á – Mỹ tăng tới 276%

Thị trường xuất hiện tín hiệu hạ nhiệt nhẹ đối với giá cước giao ngay

Sau nhiều tháng chuỗi cung ứng toàn cầu chịu áp lực bởi các chính sách thuế quan và căng thẳng tại eo biển Hormuz, thị trường vận tải biển bắt đầu xuất hiện một số tín hiệu tích cực khi giá cước giao ngay (spot rates) trên tuyến xuyên Thái Bình Dương tạm thời chững lại trong tuần gần nhất, mặc dù xung đột tại Trung Đông vẫn tiếp tục leo thang.

Ông Peter Sand, Chuyên gia phân tích trưởng của Xeneta, nhận định:

“Thị trường vẫn đang đối mặt với nhiều thách thức, tuy nhiên đã xuất hiện một tia hy vọng cho các chủ hàng khi giá cước giao ngay trên các tuyến vận tải chính từ Viễn Đông hầu như không còn tăng trong tuần này. Đồng thời, các hãng tàu cũng đang tiếp tục bổ sung thêm năng lực vận chuyển.”

Tuy nhiên, ông cũng cảnh báo:

“Đây hoàn toàn chưa phải là dấu chấm hết cho làn sóng tăng giá cước do khủng hoảng tại eo biển Hormuz gây ra. Giá cước nhiều khả năng vẫn sẽ tiếp tục tăng trong nửa cuối tháng 7, nhưng mức tăng sẽ thấp hơn đáng kể so với giai đoạn đầu tháng.”

Những nhận định trên được đưa ra trước khi Iran và Mỹ tiếp tục gia tăng các hoạt động quân sự tại khu vực Vịnh Ba Tư.

Giá cước vẫn cao gấp nhiều lần so với đầu năm

Mặc dù đã có dấu hiệu ổn định trong ngắn hạn, giá cước vận tải container trên các tuyến từ Viễn Đông đến Hoa Kỳ vẫn duy trì ở mức rất cao.

Theo Xeneta:

• Giá cước tuyến Viễn Đông – Bờ Tây Hoa Kỳ hiện cao hơn 276% so với thời điểm cuối tháng 2, khi xung đột giữa Israel, Mỹ và Iran bắt đầu leo thang.
• Giá cước tuyến Viễn Đông – Bờ Đông Hoa Kỳ tăng 232% trong cùng kỳ.

Ông Peter Sand đánh giá mức tăng này là:

“Đặc biệt bất thường (extraordinary).”

Ông cho biết nhiều doanh nghiệp vẫn phải trả chi phí vận tải cao gấp nhiều lần so với ngân sách logistics đã xây dựng từ đầu năm.

Giá cước giao ngay là gì?

Giá cước giao ngay (Spot Rate) là mức giá áp dụng đối với các lô hàng không thuộc hợp đồng vận tải dài hạn, thường phát sinh trong các trường hợp:

• Hàng bị lùi lịch xếp tàu (Rolled Cargo).
• Phát sinh nhu cầu vận chuyển ngoài hợp đồng.
• Đặt chỗ vào thời điểm thị trường khan hiếm năng lực vận tải.

Đây là chỉ số được thị trường theo dõi sát vì phản ánh trực tiếp quan hệ cung – cầu và thường là cơ sở để các hãng tàu điều chỉnh giá trong các hợp đồng vận tải dài hạn.

Giá cước tuần qua gần như đi ngang

Theo dữ liệu cập nhật đến ngày 10/07, Xeneta ghi nhận:

Mức biến động rất nhỏ cho thấy tốc độ tăng giá đã chậm lại đáng kể so với các tuần trước.

Nguồn cung tàu đang dần được cải thiện

Theo Xeneta, yếu tố thay đổi lớn nhất hiện nay là phía nguồn cung.

Các hãng tàu đã liên tục bổ sung thêm năng lực khai thác trên nhiều tuyến:

• Tuyến Viễn Đông – Bờ Tây Hoa Kỳ: +5,5% so với tuần trước.
• Tuyến Viễn Đông – Bờ Đông Hoa Kỳ: +6,2%.
• Tuyến Viễn Đông – Bắc Âu: +3,1%.

Ông Peter Sand cho biết:

“Việc liên tục bổ sung năng lực vận tải đang bắt đầu phát huy tác dụng, giúp giảm bớt áp lực lên thị trường và cải thiện khả năng đặt chỗ của các chủ hàng, dù chưa đủ để kéo giảm giá cước.”

Mùa cao điểm vận tải mới chỉ bắt đầu

Theo Xeneta, tuyến xuyên Thái Bình Dương hiện mới bước vào giai đoạn đầu của mùa cao điểm vận tải truyền thống.

Sau nhiều tháng liên tục chịu tác động từ:

• Xung đột Trung Đông.
• Giá nhiên liệu tăng.
• Chi phí logistics leo thang.

các doanh nghiệp vận tải và chủ hàng mới chỉ có khoảng thời gian ngắn để “tạm thở” trước khi bước vào giai đoạn cao điểm thực sự của thị trường.

Eo bển Hormuz vẫn là điểm nghẽn lớn

Ông Peter Sand nhận định:

“Eo biển Hormuz trên thực tế vẫn đang đóng cửa đối với vận tải container.”

Nhận định này được đưa ra trước khi Iran tuyên bố các biện pháp cứng rắn hơn sau vụ tấn công một tàu container thương mại – sự cố đầu tiên kể từ tháng 5.

Xung đột leo thang đã tiếp tục đẩy giá dầu tăng, qua đó làm gia tăng áp lực lên chi phí vận tải biển trong thời gian tới.

Mỹ xem xét kiểm soát eo biển Hormuz

Trong khi đó, Tổng thống Donald Trump tuyên bố Hoa Kỳ có thể:

• Kiểm soát eo biển Hormuz.
• Áp dụng mức phí 20% đối với hàng hóa đi qua tuyến hàng hải này nhằm bảo đảm an toàn hàng hải.

Tuy nhiên, nhiều chuyên gia pháp lý đặt câu hỏi về cơ sở pháp luật quốc tế cũng như quy định vận tải cho phép Mỹ thực hiện biện pháp trên.